In het Middendorpshuis in Den Ham is ambachtelijk werk te bewonderen van W.J.H. (Bob) van Dorth. Hij werd geboren in Vroomshoop, waar hij aan de Hoofdstraat woonde, en overleed in 2006 in Apeldoorn.
Schaalmodellen op de eerste verdieping
Op de eerste verdieping, waar het streekmuseum van de Oudheidkundige Vereniging Den Ham‑Vroomshoop is gevestigd, staan vitrines gevuld met zijn schaalmodellen van boerengereedschap, wagens en karren. Deze modellen zijn verbazingwekkend nauwkeurig uitgevoerd en met grote zorg vervaardigd. Vaak maakte Van Dorth eerst gedetailleerde bouwtekeningen, voordat hij met de houtbewerking begon. Op de foto’s zijn twee voorbeelden te zien.
Gevel- en stiepeltekens op de begane grond
Ook op de begane grond zijn enkele fraaie voorbeelden van zijn werk te bekijken. Daar overheerst vooral een omvangrijke verzameling gevel- en stiepeltekens, eveneens door Van Dorth gemaakt.
Deze tekens werden traditioneel geplaatst op het hoogste punt van een gebouw, waar de windveren samenkomen. Volgens de overlevering werd het gebouw daarmee symbolisch overgedragen aan een hogere macht. De geloofsovertuiging speelde hierbij een belangrijke rol.
Rooms-katholieke symbolen
Typische rooms-katholieke geveltekens zijn onder andere:
- het kruis
- het anker
- het zonnewiel (Christussymbool)
- het (heilige) hart
- de hostie
- de monstrans
- de miskelk
Protestantse symbolen
In protestantse regio’s is de vormgeving vaak minder uitbundig, maar wel decoratief. Veelvoorkomende symbolen zijn:
- de lelie
- een menselijk figuur
- de levensboom
In beide tradities komen ook onheil afwerende symbolen voor, zoals paardenhoofden of een donderbezem, die donder en bliksem zou verjagen.
Van Dorth baseerde veel van zijn modellen op het boek Gevel- en stiepeltekens in Oost‑Nederland van Jan en Everhard Jans.
Meer lezen over Bob van Dorth
In het kwartaalblad Van brink naar brug van juni 2015 staat een interview dat Bertus Klaassen had met de heer Van Dorth.
Bezoekinformatie
Het Middendorpshuis, waar ook de Twenterand Tourist Info is gevestigd, ligt in het centrum van Den Ham aan de Grotestraat 4. Het gebouw is tijdens kantoortijden vrij toegankelijk.
Klaas Dragt – juli 2015
Klaas Dragt
juli 2015